Depo-Provera
Rozpocznij e-konsultację po Receptę Online na Depo-Provera nawet w 15 minut
Zawiera octan medroksyprogesteronu
Hamuje owulację i zagęszcza śluz szyjkowy
Zastrzyk domięśniowy co 12 tygodni
Najważniejsze informacje
- To lek stosowany w antykoncepcji hormonalnej
- Może być wykorzystywany w leczeniu endometriozy i niektórych nowotworów
- Długotrwałe stosowanie może obniżać gęstość kości
- Dostępny wyłącznie na receptę
Informacje o leku - do pobrania:
O leku
Spis treści
Spis treści
Depo-Provera – co to za lek i jak działa?
Depo-Provera to hormonalny środek antykoncepcyjny z medroksyprogesteronem w formie octanu. Ten syntetyczny hormon naśladuje działanie naturalnego progesteronu. Preparat podaje się w postaci zastrzyku domięśniowego, co zapewnia ochronę przez około trzy miesiące.
Depo-Provera działa na kilka sposobów:
- hamuje hormony odpowiedzialne za pracę jajników, co zapobiega dojrzewaniu komórek jajowych i owulacji,
- powoduje, że błona śluzowa macicy staje się cieńsza, utrudniając zagnieżdżenie zapłodnionej komórki jajowej,
- zagęszcza śluz szyjkowy, co stanowi barierę dla plemników.
Długofalowe stosowanie może obniżać gęstość kości, zwiększając ryzyko osteoporozy. Po zaprzestaniu używania powrót płodności następuje zazwyczaj po około roku.
Octan medroksyprogesteronu – substancja czynna leku Depo-Provera
Octan medroksyprogesteronu, kluczowa substancja w Depo-Proverze, to syntetyczna postać hormonu progestagenowego, działająca jak naturalny progesteron. Lek występuje w formie zastrzyków zawiesiny o stężeniu 150 mg/ml i:
- zapobiega owulacji,
- zmienia strukturę śluzówki macicy,
- utrudnia implantację zarodka.
Aplikuje się go co 12 tygodni domięśniowo, co zapewnia ochronę przed zajściem w ciążę.
Mechanizm działania leku Depo-Provera
Depo-Provera hamuje hormony aktywujące jajniki, co prowadzi do zahamowania dojrzewania pęcherzyków Graafa oraz owulacji. Dodatkowo cieńsza wyściółka macicy utrudnia zagnieżdżenie zapłodnionego jajeczka. Gęstszy śluz szyjkowy stanowi przeszkodę dla plemników.
Długotrwałe stosowanie może obniżać gęstość kości, zwiększając ryzyko osteoporozy. Zazwyczaj po zaprzestaniu stosowania płodność wraca po około roku.
Wskazania do stosowania Depo-Provera
Depo-Provera to hormonalny środek antykoncepcyjny, przeznaczony dla kobiet poszukujących długotrwałej ochrony przed ciążą. Jedno wstrzyknięcie zapewnia ochronę na trzy miesiące. Ponadto Depo-Provera stosowana jest także:
- w terapii wspomagającej i paliatywnej przy niektórych typach nowotworów, takich jak rak piersi (u kobiet po menopauzie), endometrium czy nerek,
- w leczeniu endometriozy.
Decyzja o jej zastosowaniu powinna być poprzedzona oceną medyczną uwzględniającą stan zdrowia i możliwe przeciwwskazania.
Hormonalna antykoncepcja a Depo-Provera
Depo-Provera to hormonalna metoda antykoncepcyjna, podawana domięśniowo co trzy miesiące. Działa przez zatrzymanie owulacji oraz pogrubienie śluzu szyjkowego, co utrudnia ruch plemników do macicy. W przeciwieństwie do antykoncepcyjnych tabletek nie wymaga codziennego pamiętania o dawce. Powrót płodności po zakończeniu stosowania może się opóźnić nawet o rok.
- Depo-Provera jest wykorzystywana terapeutycznie w leczeniu endometriozy.
- Jest używana w leczeniu niektórych typów nowotworów.
- Po zaprzestaniu terapii płodność zazwyczaj wraca w ciągu około 12 miesięcy.
Długotrwałe korzystanie z Depo-Provery może wpłynąć na masę kości, przyczyniając się do zwiększenia ryzyka osteoporozy.
Recepta na Depo-Provera
Depo-Provera dostępna jest wyłącznie na receptę. Specjalista ocenia wskazania do stosowania oraz wyklucza przeciwwskazania, ustala potencjalne skutki uboczne, dobiera dawkowanie i harmonogram podawania zastrzyków.
Jak stosować Depo-Provera? Dawkowanie i iniekcje
Depo-Provera podaje się w formie zastrzyku domięśniowego co trzy miesiące w przypadku stosowania jako antykoncepcja. W innych wskazaniach dawkowanie może być inne i ustalane indywidualnie przez lekarza.
- Standardowa dawka wynosi 150 mg w przypadku stosowania jako antykoncepcja. W innych wskazaniach dawkowanie ustala lekarz.
- Pierwsze wstrzyknięcie powinno nastąpić w ciągu pierwszych pięciu dni cyklu menstruacyjnego.
- U kobiet niekarmiących piersią zastrzyk podaje się w ciągu pięciu dni od porodu.
- U matek karmiących piersią zastrzyk podaje się po upływie sześciu tygodni od narodzin dziecka.
- Regularne podawanie dawek jest kluczowe.
Przy przekroczeniu odstępu 89 dni należy upewnić się, że pacjentka nie jest w ciąży. Przez dwa tygodnie po kolejnym zastrzyku zaleca się stosowanie dodatkowej metody antykoncepcji, np. mechanicznej.
Zawiesina do wstrzyknięć Depo-Provera – sposób podania
Depo-Provera w formie zawiesiny do wstrzykiwań podaje się domięśniowo – w mięsień pośladkowy wielki lub naramienny. Przed aplikacją fiolkę należy dobrze wstrząsnąć, aby uzyskać jednolitą konsystencję. Iniekcję należy wykonywać zgodnie z zaleceniami lekarza lub farmaceuty, co minimalizuje ryzyko powikłań i dolegliwości miejscowych.
Prawidłowa technika podania oraz doświadczenie osoby wykonującej zabieg są istotne dla skuteczności i bezpieczeństwa terapii Depo-Provera.
Depo-Provera – skuteczność i powrót do płodności
Depo-Provera działa poprzez zahamowanie owulacji.
Aby metoda była skuteczna, zastrzyki muszą być podawane co 12 tygodni. Po zakończeniu stosowania tej metody powrót płodności może zająć od 10 do 12 miesięcy od ostatniego zastrzyku.
Kobiety planujące macierzyństwo powinny uwzględnić ten czas w swoich planach.
Opóźnienie owulacji po zakończeniu kuracji Depo-Provera
Po zakończeniu kuracji Depo-Provera powrót owulacji może się opóźnić. Wynika to z długotrwałego wpływu medroksyprogesteronu na działanie osi podwzgórze-przysadka-jajniki. Panie planujące ciążę po tej terapii powinny uwzględnić możliwe opóźnienia w planach rozrodczych.
Przeciwwskazania do stosowania leku Depo-Provera
Depo-Provera nie jest przeznaczona dla kobiet z alergią na jej składniki lub będących w ciąży. Stosowanie nie jest zalecane podczas karmienia piersią. Stosowanie jest niewskazane przy:
- niewyjaśnionych krwawieniach z dróg rodnych,
- poważnych schorzeniach wątroby,
- zakrzepicy,
- chorobach naczyniowych mózgu,
- oponiaku.
Długoterminowe używanie wymaga ostrożności, ponieważ może wpływać na zmniejszenie gęstości kości, co jest szczególnie istotne u osób w okresie młodzieńczym i wczesnej dorosłości. Przed przepisaniem Depo-Provery konieczna jest analiza korzyści i ryzyka.
Depo-Provera a ciąża i karmienie piersią
Stosowanie Depo-Provera w ciąży jest niezalecane ze względu na możliwość niskiej masy urodzeniowej i potencjalne zaburzenia rozwoju układu płciowego. Medroksyprogesteron przenika do mleka matki, dlatego nie zaleca się stosowania preparatu podczas karmienia piersią. Kobiety planujące ciążę lub karmiące powinny unikać tego leku.
Działania niepożądane i skutki uboczne Depo-Provera
Depo-Provera może powodować skutki uboczne, zarówno somatyczne, jak i psychiczne. Do najczęściej obserwowanych należą:
- zmiany wagi,
- bóle głowy,
- nudności,
- nieregularne krwawienia (niezbyt często),
- obniżenie libido (niezbyt często),
- depresja (niezbyt często),
- wymioty, zaparcia.
Długotrwałe stosowanie może prowadzić do zmniejszenia gęstości kości, co zwiększa ryzyko osteoporozy. Mogą wystąpić reakcje alergiczne oraz może wzrastać prawdopodobieństwo rozwoju oponiaka. W przypadku wystąpienia niepokojących objawów w razie potrzeby należy zgłosić się do placówki medycznej.
Depo-Provera a gęstość mineralna kości
Długotrwałe stosowanie Depo-Provera może znacząco obniżyć gęstość mineralną kości, zwłaszcza u osób w okresie młodzieńczym i wczesnej dorosłości. Mechanizm ten wynika z redukcji poziomu estrogenów, które odgrywają kluczową rolę w utrzymaniu zdrowych kości. Po zakończeniu kuracji gęstość kości najczęściej ulega poprawie, zwłaszcza u młodszych pacjentek.
Wskazane jest regularne wykonywanie badań densytometrycznych oraz spożywanie wapnia i witaminy D w trakcie terapii. Przed rozpoczęciem stosowania Depo-Provera należy dokładnie przeanalizować korzyści i potencjalne zagrożenia, szczególnie u młodzieży.
Ile kosztuje lek Depo-Provera? Cena, refundacja
Depo-Provera dostępna jest na receptę. W opakowaniu znajduje się 1 ml zawiesiny zawierającej 150 mg octanu medroksyprogesteronu, a koszt to około 44,90 zł; cena może się jednak różnić w zależności od apteki.
Lek nie jest objęty refundacją, pacjentki ponoszą pełną odpłatność. Nie ma możliwości zakupu online z dostawą do domu – wymagany jest osobisty odbiór po okazaniu ważnej recepty. Zaleca się porównanie cen w różnych aptekach przed zakupem.
Bibliografia
- Pfizer Inc. DEPO‑PROVERA (medroxyprogesterone acetate injectable suspension) – U.S. Patient and Physician Prescribing Information. https://www.pfizer.com/products/product-detail/depo_provera
- B A Cromer, J M Blair, J D Mahan i in. A prospective comparison of bone density in adolescent girls receiving depot medroxyprogesterone acetate (Depo‑Provera)… J Pediatr. 1996 Nov;129(5):671‑6. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8917232/
- Christine C Johnson, Ronald T Burkman, Melanie A Gold i in. Longitudinal study of depot medroxyprogesterone acetate (Depo‑Provera) effects on bone health in adolescents: study design… Contraception. 2008 Apr;77(4):239‑48. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/18342646/
Pytanie o lek
Masz pytania dotyczące leku? Oto odpowiedzi ekspertów:
Odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania dotyczące leku Depo-Provera (11)